Светската здравствена организација ги објави своите први препораки за дијагностицирање и лекување на дијабетес тип 1 кај возрасните, предупредувајќи дека многу луѓе во светот сè уште немаат пристап до инсулинот што им е неопходен за живот. Документот е претставен по повод Светскиот ден на дијабетесот, 14 ноември, и е наменет и за здравствени системи со ограничени ресурси.
Според податоците на СЗО, во 2025 година околу 9,5 милиони луѓе во светот живееле со дијабетес тип 1, а во текот на истата година биле дијагностицирани дополнителни 500.000 лица.
Иако често се поврзува со детството, дијабетесот тип 1 може да се појави и кај возрасни. Станува збор за хронична состојба при која организмот не произведува доволно инсулин, поради што луѓето со оваа дијагноза зависат од секојдневно примање инсулин.
Инсулинот му помага на организмот да го користи шеќерот од крвта. Кога го нема доволно, нивото на гликоза се зголемува, а без соодветно лекување може да дојде до сериозни здравствени компликации.
Во новите препораки, СЗО наведува дека луѓето со дијабетес тип 1 треба да примаат инсулин повеќепати во текот на денот, при што терапијата се приспособува според нивото на гликоза во крвта и потребите на пациентот. Организацијата посочува дека хуманиот инсулин е соодветна и ефикасна опција, а по потреба може да се користат и други видови инсулин.
Важен дел од грижата е и редовното следење на шеќерот. Тоа може да се прави со мерење од капка крв, со сензор за континуирано следење на гликозата, како и со лабораториски испитувања што покажуваат какви биле просечните вредности во изминатите неколку месеци.
Видот на инсулинот, дозите и начинот на следење ги одредува лекар според состојбата на секој пациент. Новите препораки не се причина луѓето самостојно да ја менуваат својата терапија.
СЗО укажува дека, повеќе од еден век по откривањето на инсулинот, пристапот до лекот и натаму е проблем во делови од светот. Освен самиот инсулин, за секојдневното лекување се потребни и можности за мерење на гликозата и соодветна здравствена поддршка.
Препораките се наменети за различни здравствени системи, вклучително и места каде што медицинските услуги се ограничени или нарушени поради кризи. Целта е државите полесно да организираат грижа за возрасните што живеат со дијабетес тип 1.
Организацијата најавува дека ќе им помага на земјите во примената на препораките и ги охрабрува лицата со дијабетес да бидат вклучени во планирањето и подобрувањето на здравствените програми.
Извор: Светска здравствена организација.
