Меланомот не започнува секогаш со драматични симптоми, туку често со мала и речиси незабележлива промена на кожата – бенка што ја менува бојата, формата или големината. Токму затоа лекарите предупредуваат дека навремениот преглед може буквално да спаси живот.
Во рамки на кампањата ЕУРОМЕЛАНОМА 2026, во Градскиот парк во Скопје беа организирани бесплатни дерматолошки прегледи, каде граѓаните имаа можност да проверат бенки, дамки и сомнителни промени на кожата и да добијат совети за заштита од УВ-зрачење.
Пораката на дерматолозите е јасна – ракот на кожа, особено меланомот, може да биде „тивок“ во почетните фази и токму затоа не треба да се чека појава на болка или сериозни симптоми.
Лекарите предупредуваат дека многу луѓе избегнуваат прегледи бидејќи се плашат од резултатот, немаат време или веруваат дека промената не е опасна ако не боли. Но токму тоа е најголемата заблуда.
Според податоците на Светска здравствена организација, ризикот од меланом е поврзан со прекумерно изложување на УВ-зрачење, изгореници од сонце, солариуми, светол тип кожа, голем број бенки и генетска предиспозиција.
Лекарите објаснуваат дека не секоја бенка е опасна, но секоја промена што изгледа различно од останатите заслужува внимание. Особено алармантни се бенки кои растат, ја менуваат бојата, имаат нерамни рабови, крвават, чешаат или создаваат раничка што не заздравува.
Дерматолозите советуваат граѓаните да не бараат дијагноза на интернет или по форуми, туку навреме да направат преглед со дерматоскоп и стручно мислење од лекар.
Според европската кампања Euromelanoma, раното откривање е клучно за успешен третман. Податоците покажуваат дека шансите за преживување кај меланом се над 99 проценти доколку болеста се открие навреме, додека значително опаѓаат кога ракот ќе се прошири на лимфните јазли или други органи.
Особено загрижувачки се предупредувањата за солариумите и прекумерното сончање кај младите. Дерматолозите велат дека потемнетата кожа не е знак на здравје, туку реакција на оштетување од УВ-зрачење.
Професорката Силвија Дума од Клиниката за дерматологија предупредува дека заштитата од сонце треба да започне уште од детството, бидејќи штетата често се акумулира со години.
Клучната порака од кампањата е едноставна – не ја игнорирајте кожата и не ја потценувајте бенката што „изгледа малку чудно“, бидејќи токму навремениот преглед може да направи огромна разлика.
